# Rewolucje w rzucaniu i pierwsze mecze testowe · Krykiet, Poziom 9: Mistrz

Krykiet · Poziom 9: Mistrz · Insporta Book (https://book.insporta.app/pl/cricket/level-9/the-bowling-revolutions-and-the-first-tests/)

Rewolucje w rzucaniu i pierwsze mecze testowe: 50 faktów, 5 testów.

Ten podpoziom uczy, jak rzucanie zmieniło się z rzucania dołem po ziemi w rzucanie dołem z odbiciem od pitchu, potem w kontrowersję wokół roundarm z lat 20. XIX wieku i jego zalegalizowanie w 1835 roku, a następnie w overarm zalegalizowane w 1864 roku; W. G. Grace'a jako dominującej postaci gry w połowie epoki wiktoriańskiej i kształtu epoki amatorskiej wokół niego; pierwszego meczu testowego, Anglia – Australia w Melbourne w marcu 1877 roku; narodzin Ashes po porażce na Oval w 1882 roku i fikcyjnym nekrologu w The Sporting Times; oraz „Złotego Wieku” odbijania od lat 90. XIX wieku do wybuchu wojny w 1914 roku.

## Test 1: Underarm, roundarm i overarm

- W XVIII wieku piłkę toczono lub rzucano dołem, trzymając rękę nisko, a roundarm i overarm musiały w następnym stuleciu każdy z osobna przebijać się przez opór MCC. (Źródło: ESPNcricinfo, The evolution of bowling)
- Willes zareagował na No ball, wsiadając na konia i odjeżdżając, i choć jego własna kariera na tym się skończyła, styl roundarm, który popierał, nadal rozprzestrzeniał się wśród bowlerów z Sussex. (Źródło: Wikipedia, John Willes (cricketer))
- Zamiast rozstrzygać od razu, w 1827 roku rozegrano trzy próbne mecze Sussex przeciwko Anglii, aby sprawdzić, czy roundarm daje uczciwą rywalizację, a sukces bowlerów w nich popchnął MCC ku jego akceptacji. (Źródło: Wikipedia, Roundarm bowling)
- Sformułowanie z 1828 roku szło na kompromis: pozwalało, by ramię przechodziło na wysokości łokcia, ale nie wyżej, co było półśrodkiem, który nikogo nie zadowolił i przetrwał tylko do 1835 roku. (Źródło: Wikipedia, Roundarm bowling)
- Do 1835 roku tak wielu bowlerów używało roundarm, że MCC ustąpiło i wpisało go do przepisów, wyznaczając granicę na wysokości barku, limit, który bowlerzy wkrótce zaczęli przekraczać. (Źródło: ESPNcricinfo, The evolution of bowling)
- Limit wysokości barku trudno egzekwować w szybkiej akcji, a bowlerzy zyskiwali na szybkości i wysokości odbicia, unosząc ramię co sezon odrobinę wyżej, aż sędziowie zaczęli widywać rzuty ewidentnie overarm. (Źródło: ESPNcricinfo, The evolution of bowling)
- Sędzia John Lillywhite ogłosił sześć kolejnych No ball dla Willshera, po czym bowler i pozostali zawodowcy zeszli z boiska, a ten pat sprawił, że zmiana przepisu stała się nieunikniona. (Źródło: Wikipedia, Overarm bowling)
- Willsher poprowadził płatnych zawodników z boiska w komplecie, mecz się zatrzymał, a następnego dnia wznowiono go po zmianie sędziego, a to demonstracyjne zejście pokazało wagę zawodowców w sporze. (Źródło: Wikipedia, 1862 English cricket season)
- Przepisy z 1864 roku usunęły wszelkie ograniczenia wysokości i zostawiły jedynie wymóg, by piłka była rzucana w sposób właściwy bowlerowi, a nie ciskana ani szarpana, czyli tę samą zasadę, która do dziś oddziela rzut bowlera od throwingu. (Źródło: ESPNcricinfo, The evolution of bowling)
- Wyżej uniesione ramię pozwalało puszczać piłkę bliżej pionu, dodając jej szybkość, wznoszenie i obrót, więc odbijający musieli odpowiedzieć na znacznie trudniejszy rzut niż niski rzut dołem z pierwszego stulecia gry. (Źródło: ESPNcricinfo, The evolution of bowling)

## Test 2: W. G. Grace i epoka amatorska

- Grace przez całą karierę figurował jako Gentleman, czyli amator, który według przepisów nie pobierał pensji, mimo że zarabiał na krykiecie więcej niż jakikolwiek zawodowiec swoich czasów. (Źródło: Wikipedia, W. G. Grace)
- Gaże za występ, zawyżone wydatki i publiczne zbiórki przynosiły Grace'owi sumy, jakich zawodowiec nigdy nie mógł dorównać, więc jego etykieta amatora opisywała jego rangę społeczną, a nie zarobki. (Źródło: ESPNcricinfo, Wisden o W. G. Gracie)
- Dwadzieścia funtów w 1876 roku znacznie przekraczało wynagrodzenie zawodowca za mecz i wypłacono je człowiekowi, którego przepisy zaliczały do nieopłacanych amatorów, a ta rozbieżność podsumowuje podwójne standardy epoki. (Źródło: ESPNcricinfo, Wisden o W. G. Gracie)
- Dzień z Grace'em w składzie mógł przyciągnąć od dwudziestu do trzydziestu tysięcy widzów, więc klub mógł podnieść ceny i nadal wypełnić boisko, co sprawiało, że przy kasach był wart znacznie więcej niż jakiekolwiek honorarium. (Źródło: Wikipedia, W. G. Grace)
- W. G., E. M. i Fred Grace zagrali wszyscy w tym meczu testowym w 1880 roku, po raz pierwszy trzej bracia wystąpili razem w meczu testowym, a Fred zmarł w ciągu dwóch tygodni po nim. Hanif, Mushtaq i Sadiq Mohammad z Pakistanu powtórzyli to w 1969 roku. (Źródło: Wikipedia, W. G. Grace)
- Zacząwszy w połowie lat 60. XIX wieku, Grace grał w krykieta first-class aż do 1908 roku, a ta kariera, trwająca ponad czterdzieści lat, sięgała od schyłku pokolenia bowlerów roundarm prawie do I wojny światowej. (Źródło: Wikipedia, W. G. Grace)
- Wcześniejsi odbijający byli zazwyczaj albo zawodnikami uderzającymi z rozmachu, albo blokującymi, a Grace połączył jedno z drugim, używając przedniej i tylnej nogi i grając dookoła wicketu, co wyznaczyło wzorzec nowoczesnego odbijania. (Źródło: ESPNcricinfo, Wisden o W. G. Gracie)
- Grace uzyskał dyplom lekarza i prowadził praktykę w Bristolu przez około dwadzieścia lat, dopasowując do niej krykieta, co było częścią powodu, dla którego mógł twierdzić, że jest amatorem, podczas gdy inni dostawali pieniądze za grę. (Źródło: Wikipedia, W. G. Grace)
- Dla Grace'a zorganizowano więcej niż jedną ogólnokrajową zbiórkę, przedstawianą jako hołd, a nie wynagrodzenie, więc duże sumy zmieniały właściciela, a fikcja nieopłacanego amatora pozostawała nienaruszona. (Źródło: ESPNcricinfo, Wisden o W. G. Gracie)
- Grace uczynił z krykieta hrabstw i krykieta testowego płatne widowisko publiczne przyciągające ogromne tłumy, co zwiększyło pieniądze i zasięg gry, a jednocześnie obnażyło, jak mało linia amatorska miała wspólnego z tym, kto faktycznie był opłacany. (Źródło: Wikipedia, W. G. Grace)

## Test 3: Pierwszy mecz testowy, 1877

- Angielscy zawodowcy odbywający tournée spotkali się z Combined Australian XI w Melbourne w ciągu czterech dni w marcu 1877 roku, a mecz został później uznany za mecz testowy numer jeden. (Źródło: ESPNcricinfo, karta wyników pierwszego meczu testowego, 1877)
- James Lillywhite przywiózł grupę zawodowych krykiecistów na komercyjne tournée, bez wielu czołowych amatorów, więc „Anglia” z pierwszego meczu testowego była przedsięwzięciem biznesowym, a nie wybraną najlepszą jedenastką. (Źródło: Wikipedia, English cricket team in Australia 1876-77)
- Australia wygrała ten mecz 45 runami, a przez dziwną symetrię Centenary Test z 1977 roku na tym samym obiekcie zakończył się dokładnie taką samą różnicą. (Źródło: ESPNcricinfo, karta wyników pierwszego meczu testowego, 1877)
- Sto lat po pierwszym spotkaniu Australia znów pokonała Anglię, i znów 45 runami, a ten przypadek, którego nikt nie planował, sprawił, że mecz jubileuszowy stał się sławny sam w sobie. (Źródło: cricket.com.au, 150 lat krykieta testowego)
- Bannerman zdobył 165 z 245 runów Australii, zanim wznosząca się piłka złamała mu palec i zmusiła go do wycofania się z gry, co do dziś pozostaje najwyższym udziałem jednego odbijającego w zakończonym inningsie meczu testowego. (Źródło: Wikipedia, Charles Bannerman)
- Bannerman był strikerem w pierwszym overze Alfreda Shawa i zdobył pierwszy run, więc pierwsza piłka i pierwszy run w krykiecie testowym przypadły jemu. (Źródło: Wikipedia, Charles Bannerman)
- Nikt w 1877 roku nie mówił o „meczu testowym”; ten status nadali później historycy i statystycy, którzy cofnęli linię przez dawne mecze, by zdecydować, które się liczą. (Źródło: Guinness World Records, pierwszy mecz testowy)
- Anglia wygrała mecz rewanżowy, więc pierwsze spotkanie obu krajów zakończyło się wynikiem po jednym zwycięstwie, a nie pełnym zwycięstwem Australii. (Źródło: Wikipedia, English cricket team in Australia 1876-77)
- Przed 1877 rokiem krykiet międzynarodowy oznaczał pojedyncze mecze na tournée z miejscowymi jedenastkami; mecz w Melbourne zapoczątkował ciąg rywalizacji kraj przeciw krajowi, który krykiet testowy utrzymuje do dziś. (Źródło: cricket.com.au, 150 lat krykieta testowego)
- Ekipa z 1877 roku była komercyjnym zespołem zawodowców na tournée, więc współczesny selekcjoner zobaczyłby skład ukształtowany przez to, kto chciał jechać za pieniądze, a nie przez to, którzy zawodnicy byli najsilniejsi. (Źródło: Wikipedia, English cricket team in Australia 1876-77)

## Test 4: Narodziny Ashes, 1882

- Siedmiorunowe zwycięstwo Australii z 29 sierpnia 1882 roku było jej pierwszym nad Anglią na angielskiej ziemi, a szok, który wywołało w prasie, dał początek idei The Ashes. (Źródło: Wikipedia, The Ashes)
- Spofforth zdobył siedem wicketów w każdym inningsie Anglii, co dało bilans meczu czternastu wicketów, a jego seria 4/2 w końcówce pozostawiła Anglię osiem runów od celu. (Źródło: Wikipedia, The Ashes)
- W pościgu za skromnym celem 85 runów Anglia rozsypała się przeciwko Spofforthowi i została wyeliminowana za 77, a porażka była tak niespodziewana, że w Londynie odebrano ją jako narodowe upokorzenie. (Źródło: Wikipedia, The Ashes)
- 2 września 1882 roku The Sporting Times zamieścił kilka linijek parodii żałoby po angielskim krykiecie, napisanych przez Reginalda Shirleya Brooksa, a wymyślone w nich określenie przyjęło się. (Źródło: Wikipedia, The Ashes)
- Satyryczna notka kończyła się słowami, że ciało zostanie skremowane, a „prochy zawiezione do Australii”, zamieniając żart prasowy w najstarszą nazwę w sporcie międzynarodowym. (Źródło: Wikipedia, The Ashes)
- Bligh publicznie mówił o wyjeździe do Australii, by „odzyskać te prochy”, biorąc gazetowy żart dosłownie i dając rewanżowej serii historię, która od tamtej pory ramuje rywalizację Anglii z Australią w krykiecie. (Źródło: Wikipedia, The Ashes)
- Anglia wygrała serię trzech meczów 2:1, więc Bligh mógł twierdzić, że przywiózł prochy do domu, dlatego urna, którą otrzymał, jest związana z tym tournée, a nie z porażką z 1882 roku. (Źródło: Wikipedia, The Ashes)
- Lady Janet Clarke i grupa kobiet z Melbourne, wśród nich Florence Morphy, z którą Bligh się później ożenił, wręczyły mu małą urnę w Rupertswood, posiadłości Clarke'ów w Sunbury, jako prywatną pamiątkę, która ponoć zawiera popiół ze spalonego bailu. (Źródło: Wikipedia, The Ashes)
- Urna to mała prywatna pamiątka wręczona jednemu człowiekowi i choć stała się symbolem rywalizacji, nigdy nie została przyznana zwycięskiej drużynie, pozostając zamiast tego w MCC. (Źródło: Wikipedia, The Ashes)
- Wdowa po Blighu przekazała urnę MCC po jego śmierci w 1927 roku, a od tamtej pory jest ona eksponowana w muzeum klubu na Lord's i tylko trzykrotnie opuszczała je na wypożyczenie do Australii, w 1988, 2006 i 2019 roku. (Źródło: Wikipedia, The Ashes)

## Test 5: Złoty Wiek do 1914 roku

- Autorzy patrzący wstecz z lat 20. XX wieku przedstawiali ćwierćwiecze przed 1914 rokiem jako utraconą idyllę atakującej gry i wytwornych amatorów, a to określenie przyjęło się mimo zawartej w nim nostalgii. (Źródło: Wikipedia, Golden age of cricket)
- Boiska nie przykrywały pitchu, więc przelotny deszcz mógł zamienić go w „sticky”, na którym zawieść mogli nawet najlepsi odbijający, a przetrwanie na takim pitchu podnosiło renomę odbijającego. (Źródło: Wikipedia, Golden age of cricket)
- Tam, gdzie inni grali drive'em i cutem, Ranji używał nadgarstka i wyczucia czasu, by zagrywać glance'em piłki z zewnątrz off stumpu na granicę boiska po stronie leg, uderzenie uważane za niemal nieuczciwe, gdy zaczął je grać. (Źródło: Wikipedia, Golden age of cricket)
- Bosanquet wymyślił, jak kręcić piłkę od strony off, używając akcji leg-spinnera, a „bosie” lub wrong'un, który wprowadził do krykieta first-class około 1900 roku, nadal jest standardowym rzutem. (Źródło: Wikipedia, Bernard Bosanquet (cricketer))
- Bowlerzy z RPA szybko przejęli googly i wystawili całą grupę wrist-spinnerów w latach 1905–1907, co na krótko czyniło ich równorzędnym rywalem Anglii i Australii. (Źródło: Wikipedia, Golden age of cricket)
- Jessop zdobył century w siedemdziesiąt pięć minut przeciwko Australii na The Oval w 1902 roku i ponad sto lat później żaden angielski odbijający nie zdobył testowego century w krótszym czasie. (Źródło: Wikipedia, Golden age of cricket)
- Wynik 424 MacLarena przeciwko Somerset był najwyższym indywidualnym inningsem w krykiecie first-class przez ponad dwadzieścia lat, miarą tego, jak bardzo odbijający zdominowali dobre pitche. (Źródło: Wikipedia, Golden age of cricket)
- Mokre angielskie lato, osłabiona australijska ekipa po sporze zawodników i słaba reprezentacja RPA sprawiły, że trójstronny eksperyment okazał się rozczarowaniem i przez wiele lat go nie powtarzano. (Źródło: Wikipedia, Golden age of cricket)
- Kiedy w sierpniu 1914 roku wybuchła wojna, rozgrywki hrabstw zawieszono i wznowiono dopiero w 1919 roku, a zginęło tylu zawodników, że gra sprzed wojny nigdy w pełni nie wróciła. (Źródło: Playing Pasts, Cricket in 1914)
- Nostalgiczny obraz pomija wpływy z biletów, zawodników ledwo wiążących koniec z końcem, płatności shamateur wokół takich ludzi jak Grace i ostrą rywalizację narodową, z których nic nie pasuje do wizerunku beztroskiej gry. (Źródło: Wikipedia, Golden age of cricket)

Źródła: Wisden Almanack, ESPNcricinfo, materiały MCC i standardowe historie krykieta (Birley, A Social History of English Cricket; Altham & Swanton, A History of Cricket; Bowen, Cricket: A History of its Growth and Development) dla dat, nazwisk i punktów zwrotnych. To historia i ewolucja, a nie obecna administracja: pytanie o epokę, zmianę przepisu lub punkt zwrotny mieści się w zakresie, a pytanie o dzisiejsze rozgrywki, ranking lub osobę pełniącą urząd należy do Poziomów 4, 5 lub 6. Każde pytanie ma konkretne źródło. Pytania są opracowane na podstawie tych źródeł, a nie z nich skopiowane.

Rozwiąż testy: https://insporta.app/try?utm_source=book&utm_medium=referral