Jak rozwijał się krykiet

Anglicy pod wodzą kapitana Douglasa Jardine'a zagęścili ustawienie w polu po stronie leg side i posyłali szybkie, wznoszące się rzuty w ciała odbijających – plan obliczony głównie na powstrzymanie Dona Bradmana. Przydomek nadała prasa australijska.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Bradman nazbierał mnóstwo runów w The Ashes w 1930 roku, więc plan Jardine'a był obliczony właśnie na odebranie mu miejsca i czasu w starciu z szybkimi rzutami wymierzonymi w ciało. Przy okazji poobijano innych australijskich odbijających.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Larwood był czołowym bowlerem – naprawdę szybkim i celnym, a wspierał go leworęczny Voce. Rhodes, Verity, Hobbs i Sutcliffe byli spinnerami lub odbijającymi i nie należeli do ataku szybkich bowlerów.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Sam bowling krótkimi piłkami (short-pitched) był legalny. Zarzutem było to, że ciasny kordon po stronie leg side zamieniał każde zagranie obronne lub unikowe w okazję do złapania, zmuszając do wyboru między wicketem a bezpieczeństwem.

Źródło: Wisden · zastosowanie

Australijska Rada Kontroli (Australian Board of Control) przesłała MCC depeszę, nazywając ten bowling niesportowym; MCC odpowiedziało, broniąc swoich zawodników i proponując odwołanie tournée. Do sprawy włączyły się rządy, zanim złagodzono sformułowania.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Zmiana z 1935 roku nie ograniczała jeszcze ustawienia w polu po stronie leg side. Pozwalała sędziom interweniować, gdy uznali bowling za systematyczną próbę zastraszenia lub trafienia odbijającego, zostawiając ocenę sędziom.

Źródło: Wisden · zastosowanie

Sformułowanie z 1935 roku opierało się na osądzie sędziów. Dopiero w 1957 roku przepisy krykieta dodały policzalny limit dla kordonu po stronie leg side, zamykając lukę, która uczyniła ustawienie leg-theory tak skutecznym.

Źródło: Wisden · zastosowanie

Warunki gry ograniczają liczbę bouncerów na over, a sędziowie nadal traktują powtarzane krótkie rzuty w odbijającego z końca składu jako zastraszanie – to bezpośrednie nawiązanie do debaty o Bodyline.

Źródło: warunki gry ICC · zastosowanie

Larwood uważał, że jedynie wykonywał polecenia kapitana, i nie chciał podpisać przeprosin. Od tamtej pory pomijano go w składzie na mecze testowe, a później wyemigrował do Australii.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Wszystko, co zrobiła drużyna Jardine'a, mieściło się w literze ówczesnych przepisów. Ten epizod przywołuje się za każdym razem, gdy taktykę zgodną z regułami ocenia się w świetle ducha gry, a twórcy przepisów zmieniają daną regułę.

Źródło: Wisden · zastosowanie

Gdy nieprzykryty pitch zmókł, a potem wyszło słońce, nawierzchnia robiła się kleista, a piłka podskakiwała i parskała. Odbijanie na tzw. „sticky” było jednym z najtrudniejszych zadań w dawnej grze.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Lepka nawierzchnia chwytała zakręconą piłkę i sprawiała, że ta się wznosiła, więc wolni bowlerzy bywali niemal nie do zagrania. Drużyna z silnym spinnerem miała ogromną przewagę, gdy w trakcie meczu deszcz padał na nieprzykryty pitch.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Kapitan mógł najpierw odbijać i liczyć, że deszcz zaskoczy rywala na sticky, albo wcześnie zadeklarować, by rzucać do niego na pogarszającej się nawierzchni. Czytanie pogody było kluczową umiejętnością kapitana.

Źródło: Wisden · zastosowanie

Przed 1979 rokiem w meczach testowych i przed 1982 rokiem w całym krykiecie first-class nawierzchnię rutynowo zostawiano w czasie gry odkrytą, więc jeden deszcz mógł w ciągu godziny dać jednej ze stron ogromną przewagę.

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

Ponieważ pitche w rozgrywkach stanowych przykrywano od sezonu 1934/35, nawierzchnia zniszczona deszczem stała się rzadkością w australijskim krykiecie krajowym o pokolenie wcześniej niż w Anglii, gdzie nieprzykryte pitche wycofywano tylko stopniowo.

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

Likwidacja sticky wicketu usunęła nagłe, drastyczne nawierzchnie, które powodowały wyeliminowania za niewiele runów, więc wyniki stały się bardziej przewidywalne, a averages odbijających z początku składu rosły w kolejnych dekadach.

Źródło: Wisden · wiedza

Na przykrytych, suchszych nawierzchniach piłka skręca wolniej i bardziej przewidywalnie, więc klasyczny finger-spin stracił nieco na ostrości. Cenniejsze stały się wrist-spin i reverse swing.

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

Skoro pitch ma być przykrywany za każdym razem, gdy zagraża deszcz, sprzęt do przykrywania na obiekcie i szybkość załogi, która go rozkłada, stały się realnym czynnikiem decydującym o tym, czy gra może toczyć się dalej.

Źródło: Wisden · wiedza

Przy przykrywaniu pitch czwartego dnia to powolna ewolucja pitchu z losowania, a nie loteria rozstrzygana przez przelotną burzę, więc losowanie ma znaczenie, ale rzadko samo rozstrzyga mecz.

Źródło: Wisden · zastosowanie

Argument jest taki, że nawierzchnie zależne od pogody zmuszają odbijających do adaptacji i dają bowlerom więcej możliwości, co kształtuje bardziej wszechstronnych zawodników. Krytycy odpowiadają, że przywraca to przypadek i niebezpieczeństwo.

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

Packer chciał wyłączności, a gdy odrzucono go na rzecz dotychczasowego posiadacza praw, związał kontraktami wielu najlepszych zawodników świata dla własnych transmitowanych w telewizji rozgrywek, prowadzonych poza oficjalną strukturą.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Czołowi krykieciści połowy lat 70. zarabiali skromnie i nie mieli zabezpieczenia. Kontrakty Packera oferowały kilkakrotnie więcej niż ich zarobki od związku, dlatego uznani gwiazdorzy zdecydowali się podjąć ryzyko.

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

WSC ubrało swoje drużyny w kolorowe stroje, z białą piłką pod sztucznym oświetleniem – zestaw, który w 1978 roku wyglądał radykalnie, a stał się standardem krykieta jednodniowego, a później T20.

Źródło: Wisden · wiedza

WSC wypróbowało w Sydney w 1978 roku krykiet dzienno-nocny z białą piłką i reflektorami, który przyciągnął tłumy, dowodząc, że gra do wieczora może się opłacać komercyjnie.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Przed WSC w transmisjach używano kamer z jednego końca, więc połowę overów kręcono zza pleców odbijającego. Zespół Packera ustawił kamery na obu końcach, a także mikrofony przy stumpach – wzorzec współczesnych transmisji.

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

Krykietowy establishment traktował WSC jako pirackie przedsięwzięcie i wykluczał jego zawodników z oficjalnych meczów testowych. Postępowanie sądowe w Anglii uznało takie zbiorowe zakazy za niezgodne z prawem, osłabiając pozycję związków.

Źródło: Wisden · zastosowanie

Australijski związek zawarł ugodę z Packerem, przyznając Channel Nine prawa do transmisji i promocji, o które stacja pierwotnie zabiegała. Po ich uzyskaniu secesja dobiegła końca, a zawodnicy wrócili.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Aby zachęcić do ofensywnej gry, WSC zastosowało okręgi ograniczeń ustawienia w polu, utrzymując określoną liczbę zawodników w polu wewnątrz kręgu przez część inningsu – poprzednik współczesnego powerplay.

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

Zamiast odrzucić pomysły Packera, związki przyjęły mecze jednodniowe dzień–noc, kolorowe stroje, ostrzejszy marketing i lepsze kontrakty, dzięki czemu format przetrwał, choć same rozgrywki nie.

Źródło: Wisden · zastosowanie

WSC związało dochody i terminarz gry z wartością transmisyjną i płaciło zawodnikom adekwatnie. Historycy wskazują to jako moment, w którym telewizja, a nie wpływy z biletów czy tradycja, wyznaczyła kierunek rozwoju gry.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Gdy mecz testowy w Melbourne w ramach The Ashes 1970/71 zakończono bez rzucenia ani jednej piłki, związki zorganizowały mecz jednodniowy w ostatnim zaplanowanym dniu, by publiczność zobaczyła jakieś widowisko. Okazał się hitem.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

W australijskim krykiecie krajowym obowiązywały wówczas overy po osiem piłek, więc pierwszy ODI też je miał. Sześć piłek w overze stało się jedynym światowym standardem dopiero pod koniec lat 70.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Puchary Świata 1975, 1979 i 1983 miały po 60 overów na drużynę i rozgrywano je w dzień, czerwoną piłką i w białych strojach. Skrócenie do 50 overów nastąpiło na turnieju w 1987 roku.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Krótszy dzień na subkontynencie w 1987 roku skłonił do skrócenia do 50 overów, które następnie pozostało stałą długością meczu One-Day International.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Anglia przeszła od czterech przez pięć do sześciu piłek w overze do 1900 roku; Australia, Nowa Zelandia i inne kraje przez długi czas używały overów po osiem piłek. Sześć stało się powszechne pod koniec lat 70.

Źródło: Wisden · zastosowanie

Australia stosowała overy po osiem piłek w meczach testowych od sezonu 1936/37 do 1978/79 (a krótko także w 1924/25), po czym od 1979/80 wróciła do sześciu; kodeks przepisów krykieta z 1980 roku uczynił sześć piłek jedynym standardem.

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

Limit overów premiuje szybkie bieganie, atletyczne pole i zawodników, którzy potrafią zarówno użytecznie odbijać, jak i rzucać – umiejętności, które w meczu bez limitu czasu mogły stać na drugim planie.

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

Zgodnie z przepisem o tylnej nodze niektórzy bowlerzy lądowali tylną nogą prawidłowo, ale ją „wlekli" i wypuszczali piłkę znacznie dalej na pitchu. Ocena położenia przedniej nogi na popping crease ustaliła punkt wypuszczenia piłki.

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

Powerplaye wymuszają ustawienie określonej liczby zawodników w polu wewnątrz koła przez wyznaczone overy, więc kapitan zarządza fazami inningsu, zamiast ustawiać pole raz na wszystkie pięćdziesiąt overów.

Źródło: warunki gry ICC · zastosowanie

Zawodnicy wychowani na krykiecie z limitem overów wnieśli do pięciodniowej gry szybsze zdobywanie runów, ostrzejszy fielding przy ziemi i lepsze bieganie, dlatego od lat 80. tempo zdobywania runów w meczach testowych stale rosło.

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

Sędziowie z kraju gospodarzy nie byli skorumpowani, ale drużyny gościnne uważały, że w granicznych decyzjach sędziowie skłaniali się ku gospodarzom. Nacisk na neutralnych sędziów rósł przez lata 80., gdy powtórki ujawniały coraz więcej błędów.

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

Przed 2002 rokiem tylko jeden z dwóch sędziów na boisku w meczu testowym był niezależny. Elite Panel uczynił obu neutralnymi i zamienił sędziowanie w płatną pracę na pełen etat dla niewielkiej grupy podróżującej po świecie.

Źródło: Wisden · zastosowanie

Mierząc się z szybkimi bowlerami na żywych pitchach w WSC, odbijający tacy jak Dennis Amiss zaczęli w sezonie 1977/78 nosić pełne kaski. W ciągu dekady kask stał się normalnym wyposażeniem w całym krykiecie zawodowym.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Śmierć Phillipa Hughesa, trafionego piłką w meczu Sheffield Shield w listopadzie 2014 roku, sprawiła, że w Anglii i Walii wprowadzono wymóg stosowania kasków spełniających brytyjską normę przez odbijających, wicket-keeperów stojących blisko stumpów i zawodników w polu ustawionych blisko odbijającego.

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

ECB uruchomił w 2003 roku Twenty20 Cup między hrabstwami, aby przyciągnąć nowych widzów na krykiet w wieczory powszednie. W ciągu kilku lat formuła rozpowszechniła się na całym świecie, a w 2008 roku pojawiła się IPL.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Australia zmierzyła się z Nową Zelandią w Auckland w towarzyskim, żartobliwym spotkaniu, w retro strojach, zanim mecze międzynarodowe T20 zaczęto traktować poważnie. Pierwsze mistrzostwa świata T20 odbyły się w 2007 roku.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Zawodnicy swobodnie improwizujący przeciw ustawieniu pola w T20 przenieśli do dłuższej gry rampy, reverse sweepy i wysoki strike rate, podnosząc tempo zdobywania runów w meczach testowych, a w skrajnym przypadku dając „Bazball".

Źródło: ESPNcricinfo · zastosowanie

Adelaide Oval gościło w 2015 roku pierwszy w historii mecz testowy rozgrywany różową piłką, w którym Australia pokonała Nową Zelandię. Różową piłkę wybrano ze względu na widoczność przy sztucznym oświetleniu, choć jej swing i zużywanie się o zmierzchu wciąż budzą dyskusje.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza

Czerwoną piłkę trudno dostrzec pod sztucznym oświetleniem na tle ciemnego nieba, dlatego używa się różowej piłki z dodatkową warstwą lakieru. Zachowuje się ona inaczej niż czerwona, więc drużyny przygotowują się do niej specjalnie.

Źródło: warunki gry ICC · zastosowanie

W The Hundred każda drużyna ma 100 piłek, bowlerzy rzucają seriami po pięć lub dziesięć rzutów, a każdy może rzucić najwyżej 20 piłek. Występuje w niej osiem drużyn miejskich, a turnieje kobiet i mężczyzn rozgrywane są razem.

Źródło: ESPNcricinfo · wiedza