Rzut sędziowski

Rzut sędziowski to uniwersalne wznowienie z Przepisu 8: sędzia przerwał grę, ale nic w przepisach nie wskazuje na wrzut, rzut wolny, rzut rożny, rzut od bramki ani rozpoczęcie gry. Typowe przyczyny to kontuzja bez faulu, ingerencja osoby niepożądanej, trafienie piłką w członka zespołu sędziowskiego lub uszkodzenie piłki.

Od reformy z 2019 roku rzut sędziowski jest wykonywany bez walki o piłkę. Sędzia upuszcza piłkę dla jednego zawodnika drużyny, która jako ostatnia jej dotknęła (lub, w sytuacji 50:50, drużyny, która weszłaby w jej posiadanie). Drużyna przeciwna musi po prostu pozostać w odległości 4 m.

Przepis 8 nakazuje, by każdy rzut sędziowski w polu karnym wykonywać dla broniącego bramkarza, w jego własnym polu karnym.

Osoba niepożądana to każdy lub wszystko, co nie jest częścią meczu: kibic, pies, zabłąkana piłka z sąsiedniego boiska. Zawodnicy rezerwowi i osoby funkcyjne zaliczają się do „osób dodatkowych” (Przepis 3), a członkowie zespołu sędziowskiego mają własną regułę w Przepisie 9, więc nikt z nich nie jest osobą niepożądaną.

Przed 2019 rokiem sędzia upuszczał piłkę między jednego zawodnika z każdej drużyny, którzy walczyli o nią. Prowadziło to do groźnych wślizgów i nieczystych zagrań, więc IFAB zastąpił to upuszczeniem piłki dla jednego zawodnika.

Sędzia po prostu puszcza piłkę z ręki we właściwym miejscu, gdy wszyscy pozostali zawodnicy są w odległości co najmniej 4 m; piłka jest w grze w chwili dotknięcia ziemi.

Przepis 8 wymaga, by wszyscy zawodnicy poza odbiorcą, z obu drużyn, pozostawali co najmniej 4 m (4,5 jarda) od piłki, dopóki nie jest w grze. 9,15 m to odległość przy rzucie wolnym i rożnym; 5,5 m to szerokość pola bramkowego, a nie odległość przy wznowieniu.

Piłka jest w grze w chwili dotknięcia ziemi. Dlatego nikt nie może zagrać jej w powietrzu i dlatego ograniczenie 4 m trwa tylko do jej upadku.

Przepis 9 stanowi, że grę przerywa się, gdy piłka dotknie członka zespołu sędziowskiego, a zmieni się posiadanie piłki, rozpocznie się obiecująca akcja albo piłka wpadnie wprost do bramki; wznowieniem jest rzut sędziowski dla drużyny, która jako ostatnia dotknęła piłki.

Gdy ostatni kontakt jest niejasny (luźna piłka 50:50, rykoszet, którego nikt nie opanował), sędzia ocenia, która drużyna miała zdobyć piłkę, i upuszcza ją dla niej. To ocena sędziego, nie rzut monetą.

Minimum 4 m jest warunkiem wznowienia; sędzia trzyma piłkę w górze, aż wszyscy się cofną, i dopiero wtedy ją upuszcza.

Przepis 8 stanowi, że bramka z rzutu sędziowskiego liczy się tylko wtedy, gdy piłka dotknęła co najmniej dwóch zawodników. Sam odbiorca nie wystarczy, dlatego strzał z pierwszej piłki wprost z rzutu sędziowskiego nie może zakończyć się bramką.

Rzut sędziowski wykonuje się w miejscu, w którym piłka ostatnio dotknęła zawodnika, osoby niepożądanej lub członka zespołu sędziowskiego, a nie po prostu tam, gdzie piłka akurat się toczyła w chwili gwizdka.

Gdy piłka dotknie ziemi, po prostu jest w grze. Odbiorca może ją prowadzić, strzelać, podawać lub wybijać dokładnie tak jak w każdym innym momencie meczu; przy rzucie sędziowskim nie ma limitu kontaktów.

Przepis 8 nie wyznacza czasu na rzut sędziowski. Jednak odmowa podejścia do jego wykonania to opóźnianie wznowienia gry, czyli przewinienie karane napomnieniem na mocy Przepisu 12.

Strefa 4 m dotyczy wszystkich 21 pozostałych zawodników, także współpartnerów. Tylko bramkarz, jako wyznaczony odbiorca, może się w niej znajdować.

Przepis 8 nakazuje sędziemu upuścić piłkę dla broniącego bramkarza w jego własnym polu karnym.

Ograniczenie kończy się w chwili, gdy piłka jest w grze, czyli gdy dotknie ziemi. Przeciwnicy mogą wtedy od razu zaatakować odbiorcę: rzut sędziowski nie daje mu darmowej sekundy z piłką.

Nie ustalono wysokości. Sędziowie zwykle puszczają piłkę z wysokości pasa lub klatki piersiowej, aby wszyscy widzieli, jak czysto spada na ziemię.

Piłka musi dotknąć ziemi, by być w grze, więc dotknięcie w powietrzu oznacza, że wznowienie nie nastąpiło, a sędzia po prostu upuszcza ją ponownie.

Gdy nie ma faulu, a piłka nadal jest na boisku, żadne ze szczegółowych wznowień z przepisów nie pasuje, więc sędzia stosuje rzut sędziowski.

Osoby niepożądanej nie można ukarać rzutem wolnym: nie jest zawodnikiem. Przerwanie gry nie pasuje do żadnego ze szczegółowych wznowień, więc stosuje się rzut sędziowski z Przepisu 8, a piłka wraca do drużyny, która dotknęła jej jako ostatnia.

Bramka ma własne wznowienie: rozpoczęcie gry przez drużynę, która straciła bramkę. Rzuty sędziowskie istnieją właśnie na przerwania gry, których przepisy nie obejmują inaczej.

Wyjście piłki poza boisko zawsze ma określone wznowienie, więc rzutu sędziowskiego się nie stosuje; po odbiciu od obrońcy nad jego własną linią bramkową jest to rzut rożny.

Przepis 9 wymienia dokładnie trzy skutki, które przerywają grę po trafieniu piłką w członka zespołu sędziowskiego: zmianę posiadania piłki, rozpoczęcie obiecującej akcji lub wpadnięcie piłki wprost do bramki. Jeśli piłka po prostu odbije się do tej samej drużyny i nic nie zyska, gra toczy się dalej.

Sędzia karze poważniejsze przewinienie, ale gdy oba są tak samo poważne, nie ma komu przyznać rzutu. Gra jest wznawiana rzutem sędziowskim dla drużyny, która jako ostatnia dotknęła piłki.

Uszkodzona piłka to przerwanie z Przepisu 2 bez żadnego przewinienia, więc grę wznawia się rzutem sędziowskim w miejscu, w którym piłka uległa uszkodzeniu, dla drużyny, która dotknęła jej jako ostatnia.

Sędzia przerywa grę z powodu osoby niepożądanej tylko wtedy, gdy ta rzeczywiście ingeruje w grę: dotyka piłki lub zawodnika albo zmusza zawodników do zmiany tego, co robią. Nieszkodliwym psem przy dalszej linii bocznej można zająć się przy najbliższym naturalnym przerwaniu gry.

Osoba funkcyjna to według Przepisu 3 „osoba dodatkowa“, a nie osoba niepożądana, więc jej ingerencję karze się rzutem wolnym bezpośrednim, a nie rzutem sędziowskim.

Rzut sędziowski stosuje się tylko po przerwaniach gry, których przepisy nie regulują w inny sposób. Tutaj regulują: było przewinienie, więc grę wznawia rzut wolny za to przewinienie, niezależnie od późniejszej pomocy medycznej.

Aby bramka zdobyta po rzucie sędziowskim została uznana, piłka musi dotknąć co najmniej dwóch zawodników; strzał bezpośrednio z rzutu sędziowskiego nie jest uznawany, a drużyna broniąca wykonuje rzut od bramki.

Zasada dwóch zawodników działa w obie strony. Jeśli piłka wpadnie do bramki drużyny, dla której wykonywany jest rzut sędziowski, bez dotknięcia przez dwóch zawodników, bramki nie uznaje się, a przeciwnicy otrzymują rzut rożny.

Wszyscy pozostali zawodnicy muszą znajdować się w odległości co najmniej 4 m od piłki, dopóki ta nie dotknie ziemi. W chwili gdy to nastąpi, przeciwnik może jednak podejść i normalnie walczyć o piłkę.

Rzut sędziowski w żaden sposób nie odbiera bramkarzowi prawa do zagrywania piłki rękami, gdy piłka jest na ziemi i w grze w jego własnym polu karnym.

Przy rzucie sędziowskim nikt nie musi stać nieruchomo. Zawodnicy mogą poruszać się dowolnie, byle nikt poza odbierającym piłkę nie wszedł w strefę 4 m, zanim piłka dotknie ziemi.

Piłka jest w grze dopiero po dotknięciu ziemi, więc trzeba ją upuścić, a nie wręczyć. Wręczenie piłki zawodnikowi sprawiłoby, że pozostałaby poza grą w jego rękach.

Gdy piłka jest w grze, odbierający ma te same prawa co w każdej innej chwili, także prawo do wykopnięcia jej od razu poza boisko.

Opóźnianie wznowienia gry jest przewinieniem karanym napomnieniem według Przepisu 12 i dotyczy rzutu sędziowskiego tak samo jak wrzutu czy rzutu wolnego.

Rzut sędziowski nigdy nie zastępuje wznowienia, które przepisy już określają. Piłka opuściła boisko, więc wznawia się grę rzutem rożnym, rzutem od bramki lub wrzutem, a sędzia musi podjąć decyzję, niezależnie od tego, jak słabo widział sytuację.

Przepis 8 mówi, że piłka jest upuszczana dla jednego zawodnika tej drużyny, ale nie wskazuje którego. W praktyce drużyna wysyła zawodnika do przodu, a w polu karnym musi to być bramkarz.

Wznowienie było nieprawidłowe, ponieważ przeciwnik znajdował się w strefie 4 m, więc rzut sędziowski wykonuje się ponownie.

Piłkę dotknęło dwóch zawodników, więc warunek dwóch zawodników jest spełniony i bramka zostaje uznana. Zasada „brak bramki bezpośrednio“ chroni tylko przed bramką zdobytą, zanim w grę włączył się drugi zawodnik.

Rzut sędziowski zawsze wykonuje się według ostatniego dotknięcia, niezależnie od sytuacji taktycznej. Bramkarz automatycznie odbiera piłkę tylko wtedy, gdy gra została przerwana lub ostatnie dotknięcie nastąpiło w jego polu karnym.

Miejsce rzutu sędziowskiego jest częścią przepisu: to miejsce, w którym piłka ostatnio dotknęła zawodnika, osoby niepożądanej lub sędziego, albo pole karne, jeśli piłkę odbiera bramkarz. Sędzia koryguje się przed upuszczeniem piłki.

Wznowienie należy do tej drużyny, ale nie może ona przeciągać gry. Sędzia upuszcza piłkę, jest ona w grze, gdy dotknie ziemi, a uporczywe opóźnianie karze się napomnieniem.

O rzucie sędziowskim decyduje ostatnie dotknięcie i miejsce przerwania gry, a nie liczba zawodników na boisku. Czerwona kartka nie zmienia niczego w sposobie wznowienia.

Od przepisów 2025/26 bramkarz może kontrolować piłkę rękami maksymalnie przez osiem sekund; po ich upływie przeciwnicy otrzymują rzut rożny.

Piłka była w grze, więc jest to zwykły faul karany w zwykły sposób. Nie ma powtórzenia: drużyna zachowuje korzyść z wznowienia w postaci rzutu wolnego.

Gdy tylko piłka dotknie ziemi, jest w grze, więc po tym, jak odbierający wybije ją poza boisko, następuje zwykły wrzut.

Przepis 5 pozwala sędziemu zmienić decyzję tylko wtedy, gdy piłka jest poza grą. Gdy gra została wznowiona i toczy się dalej, błędny rzut sędziowski, podobnie jak błędnie przyznany wrzut, musi pozostać w mocy.

Przepisy 2019/20 zastąpiły sporny rzut sędziowski upuszczeniem piłki dla jednego zawodnika drużyny, która ostatnia dotknęła piłki, wraz z nową zasadą odległości 4 m.

Dwóch zawodników rzucających się do odbijającej się piłki powodowało niepotrzebne kontuzje, a rzut sędziowski mógł dać drużynie posiadanie piłki, na które nie zapracowała. Upuszczenie piłki dla tego, kto dotknął jej ostatni, usunęło oba problemy jednocześnie.

Sędziów traktowano jako część pola gry, więc odbicie się piłki od sędziego było zwykłym pechem. Od 2019 roku grę przerywa się, jeśli takie odbicie zmienia posiadanie piłki, rozpoczyna korzystną akcję lub powoduje wpadnięcie piłki do bramki.

Ta sama zmiana Przepisu 8 wprowadziła minimalną odległość 4 m dla wszystkich pozostałych zawodników, dzięki czemu rzut sędziowski bez walki o piłkę rzeczywiście jest bez walki o piłkę.

Upuszczenie spornej piłki blisko bramki dawało napastnikom szansę stworzoną przez przypadek, a nie przez grę; oddanie jej bramkarzowi eliminuje taką sztucznie wykreowaną szansę.

Dawny przepis przesuwał rzut sędziowski z pola bramkowego na linię pola bramkowego, w punkt najbliższy miejsca, w którym była piłka. Od 2019 roku to pytanie nie powstaje: każdy rzut sędziowski w polu karnym trafia do bramkarza.

Piłka nożna zawsze potrzebowała sposobu wznowienia gry po neutralnym przerwaniu; w 2019 roku zmieniło się tylko to, kto dostaje piłkę, a nie samo istnienie wznowienia.

Kontuzje, osoby niepożądane i pęknięte piłki od zawsze kończyły się rzutem sędziowskim. Odbicie się piłki od sędziego w ogóle nie przerywało gry, aż do zmiany Przepisu 9 w 2019 roku.

Przepis nie uwzględniał tego, kto ostatni dotknął piłki: sędzia upuszczał ją między dwóch przeciwników i ci walczyli o nią. Ewentualne „oddanie piłki“ było nieformalnym gestem fair play po wznowieniu, a nie elementem przepisu.

Przepis 8, „The Start and Restart of Play“, obejmuje rozpoczęcie gry i rzut sędziowski. Przepis 9 określa piłkę w grze i poza grą (w tym odbicia od sędziów), Przepis 12 dotyczy fauli, a Przepis 16 rzutu od bramki.

W polu karnym zasada miejsca ma pierwszeństwo przed zasadą ostatniego dotknięcia: piłkę upuszcza się dla broniącego bramkarza, bez względu na to, skąd pochodziło ostatnie dotknięcie.

Sędzia nie jest zawodnikiem, więc nadal decyduje ostatnie dotknięcie przez zawodnika. Przepis 8 przyznaje piłkę drużynie, która dotknęła jej jako ostatnia, a rzut sędziowski wykonuje się w miejscu, w którym piłka dotknęła sędziego.

Rzut sędziowski powtarza się, jeśli piłka po dotknięciu ziemi opuści boisko bez dotknięcia przez któregokolwiek zawodnika, ponieważ wznowienie nie odbyło się prawidłowo.

Rzut sędziowski dotyczy jednego zawodnika. Drugi zawodnik tej samej drużyny podlega tej samej zasadzie 4 m co wszyscy inni i musi opuścić strefę, zanim sędzia puści piłkę.

Tylko rzut karny przedłuża połowę. Rzut sędziowski nie, więc jeśli czas minął, sędzia po prostu kończy połowę.

Drużyna musi zawsze mieć bramkarza, więc rolę tę przejmuje zawodnik z pola. Taki zawodnik jest bramkarzem pod każdym względem według przepisów gry, także przy odbiorze rzutu sędziowskiego w polu karnym.

Dotknięcie ziemi wprowadziło piłkę do gry, więc wznowienie jest zakończone, a późniejsze odbicie od sędziego ocenia się według Przepisu 9 jak każde inne.

Rzut sędziowski nie zmienia zasady podania do bramkarza. Piłki celowo kopniętej do bramkarza przez współpartnera nie wolno mu łapać w ręce, a karą jest rzut wolny pośredni z miejsca, w którym ją zagrał ręką.

Odbicie od sędziego przerywa grę tylko wtedy, gdy zmienia posiadanie piłki, rozpoczyna korzystną akcję lub kończy się wpadnięciem piłki do bramki. Piłka, która trafia do tej samej drużyny, nie spełnia żadnego z tych warunków, więc nic się nie wznawia.

Gra była już przerwana, więc niewłaściwe postępowanie karze się kartką, a pierwotne wznowienie pozostaje bez zmian. Działanie dyscyplinarne i wybór wznowienia to dwie odrębne sprawy.

Rozpoczęcie gry ma dwa wyzwalacze: początek okresu gry i bramkę. Wszystko z listy rzutu sędziowskiego (kontuzja, osoba niepożądana, wadliwa piłka, odbicie od sędziego) to przerwania gry, których przepisy nie regulują w inny sposób.

Rzut wolny jest sankcją za przewinienie; rzut sędziowski jest neutralny, więc piłka wraca tam, skąd pochodziła, i nikogo nie karze.

Przeciwnicy muszą stać w odległości 9,15 m (10 jardów) od rzutu wolnego lub rożnego, ale tylko 4 m od rzutu sędziowskiego. Mniejsza strefa wystarcza, bo nikt nie walczy o piłkę przy rzucie sędziowskim.

Rzut wolny bezpośredni może zakończyć się bramką prosto z uderzenia. Rzut sędziowski nie: piłka musi dotknąć co najmniej dwóch zawodników, w przeciwnym razie wznowieniem jest rzut od bramki (lub rzut rożny, jeśli piłka wpadła do bramki wykonawcy).

Rzut od bramki wykonuje się z dowolnego punktu pola bramkowego; rzut sędziowski nie daje takiej swobody, bo jego miejsce wyznacza przepis.

Wrzut karze drużynę, która wybiła piłkę poza boisko, więc przysługuje jej przeciwnikom; rzut sędziowski nikogo nie karze, więc piłka wraca do drużyny, która dotknęła jej jako ostatnia.

Strefa 4 m, dotknięcie ziemi i zasada dwóch zawodników są wszędzie takie same. Zmienia się tylko odbierający: w polu karnym jest to zawsze broniący bramkarz.

Przepis 12 uznaje opóźnianie wznowienia gry za przewinienie karane napomnieniem, nie rozróżniając rodzajów wznowień. Gra na czas przy rzucie sędziowskim kończy się taką samą żółtą kartką jak przy rzucie wolnym.

W obu przypadkach potrzebny jest drugi zawodnik, zanim bramka zostanie uznana, ale odległość jest inna: przeciwnicy cofają się o 9,15 m od rzutu wolnego i o 4 m od rzutu sędziowskiego, dlatego te dwa wznowienia wykonuje się tak odmiennie.

Każdy rzut sędziowski przebiega według tej samej procedury: sędzia upuszcza piłkę dla jednego zawodnika drużyny, która dotknęła jej jako ostatnia, pozostali stoją w odległości 4 m, a piłka jest w grze, gdy dotknie ziemi. Powód przerwania gry nie ma wpływu na sposób wykonania.

Nie było faulu, więc nie ma rzutu wolnego, a piłka nie opuściła boiska. Rzut sędziowski przysługuje drużynie, która dotknęła jej jako ostatnia, czyli drużynie A, mimo że kontuzjowany zawodnik należy do drużyny B.

Obca piłka jest osobą niepożądaną: decyduje o tym, że gra zostaje przerwana, ale nie o miejscu wznowienia. Rzut sędziowski wykonuje się tam, gdzie piłkę meczową dotknął ostatnio zawodnik drużyny A, a nie tam, gdzie wpadła obca piłka.

Z powodu odbicia zmieniło się posiadanie piłki, więc Przepis 9 wymaga przerwania gry, a piłka wraca do drużyny, która dotknęła jej jako ostatnia, czyli drużyny A.

Piłka, która po dotknięciu sędziego wpada bezpośrednio do bramki, jest jednym z trzech wyzwalaczy z Przepisu 9, więc bramki nie uznaje się i następuje rzut sędziowski.

Wadliwa piłka to neutralne przerwanie gry: to niczyja wina. Rzut sędziowski wykonuje się w miejscu, w którym piłka pękła, dla drużyny, która dotknęła jej jako ostatnia, czyli drużyny B.

Drugi zawodnik dotknął piłki, a przepis nic nie mówi o tym, dla kogo gra ani z jak daleka strzela. Nieuznawana jest wyłącznie bramka zdobyta przed tym drugim dotknięciem.

Zasada bramkarza wymaga, by piłka była w polu karnym albo by tam nastąpiło jej ostatnie dotknięcie; pięć metrów poza polem nie spełnia żadnego z tych warunków, więc jest to zwykły rzut sędziowski dla drużyny, która dotknęła piłki jako ostatnia.

Przepis 11 znosi spalonego tylko przy rzucie od bramki, wrzucie i rzucie rożnym. Rzut sędziowski nie jest na tej liście, więc zawodnik w pozycji spalonej, do którego zagrano piłkę, jest karany dokładnie tak jak w grze.

Błędne przerwanie gry to dokładnie sytuacja, do której służy rzut sędziowski: brak przewinienia, brak piłki poza grą, brak określonego wznowienia. Sędzia upuszcza piłkę dla drużyny, która dotknęła jej jako ostatnia, w miejscu tego dotknięcia.

Strefa 4 m obowiązuje tylko do chwili, gdy piłka dotknie ziemi. Potem odbierający nie ma już żadnej ochrony, a przeciwnik, który stał legalnie poza strefą, może od razu walczyć o piłkę.

Rzut sędziowski obejmuje przerwania gry, których przepisy nie przewidują. Awaria oświetlenia jest jednym z nich; pozostałe trzy mają własne wznowienia: wrzut lub rzut rożny, rozpoczęcie gry i rzut wolny.

Rzut sędziowski bez walki o piłkę to sedno współczesnego przepisu: piłka jest upuszczana dla jednego zawodnika drużyny, która dotknęła jej jako ostatnia, a wszyscy pozostali stoją w odległości 4 m, więc nie ma o co walczyć.

Przepis 8 przyznaje piłkę broniącemu bramkarzowi, jeśli w chwili przerwania gry piłka znajdowała się w polu karnym lub jej ostatnie dotknięcie nastąpiło w polu karnym.

Rzut sędziowski nie daje chronionego posiadania piłki. Strefa 4 m znika w chwili, gdy piłka dotknie ziemi, i od tego momentu przeciwnicy mogą stosować pressing i atakować tak samo jak w grze.

Piłka jest w grze dopiero po dotknięciu ziemi, więc nic, co dzieje się w powietrzu, się nie liczy, a sędzia po prostu upuszcza piłkę ponownie.

Piłkę odbiera jeden zawodnik; wszyscy pozostali zawodnicy na boisku, z obu drużyn, muszą znajdować się w odległości co najmniej 4 m, dopóki piłka nie dotknie ziemi.

Opuszczenie boiska przez piłkę zawsze ma własne wznowienie: wrzut, rzut rożny lub rzut od bramki. Pozostałe trzy to przerwania gry, których przepisy nie regulują w inny sposób, i właśnie wtedy stosuje się rzut sędziowski.

Wszyscy zawodnicy poza odbierającym piłkę muszą znajdować się w odległości co najmniej czterech metrów, dopóki piłka nie jest w grze. Jeśli któryś nie jest, rzut sędziowski się powtarza, a nie kontynuuje grę.

Odbicie od sędziego przerywa grę tylko wtedy, gdy zmienia się posiadanie piłki, rozpoczyna się korzystna akcja lub piłka wpada prosto do bramki; nic z tego tu nie nastąpiło.

Zagranie piłki ręką można popełnić tylko wtedy, gdy piłka jest w grze, a upuszczana piłka nie jest w grze, dopóki nie dotknie ziemi. Nie ma rzutu wolnego: sędzia po prostu upuszcza piłkę ponownie.