Spalony

Zawodnik znajduje się na pozycji spalonej, jeśli jakakolwiek część jego ciała, którą może zagrać piłkę, jest bliżej linii bramkowej przeciwnika niż piłka ORAZ przedostatni zawodnik drużyny przeciwnej.

Sama pozycja spalona nie jest przewinieniem. Przewinienie (spalony) wymaga, aby zawodnik aktywnie włączył się do gry.

Sama pozycja spalona nie jest przewinieniem – staje się nim dopiero wtedy, gdy zawodnik staje się „aktywny” w grze.

W typowej grze bramkarz jest ostatnim zawodnikiem drużyny przeciwnej, a ostatni obrońca z pola – przedostatnim. W praktyce atakujący jest na spalonym, jeśli wyprzedza ostatniego obrońcę z pola (gdy bramkarz stoi na linii bramkowej).

Rozmyślne zagranie obrońcy – prawdziwa kontrola, a nie samo dotknięcie – anuluje pozycję spaloną każdego atakującego, który wcześniej się na niej znajdował.

Rozmyślna parada to sytuacja, gdy zawodnik (zwykle bramkarz) rozmyślnie zatrzymuje piłkę zmierzającą do bramki. Piłka odbita po paradzie nadal skutkuje spalonym, jeśli przejmie ją atakujący na pozycji spalonej.

Utrudnianie gry przeciwnikowi obejmuje wyraźne ograniczanie bramkarzowi widoczności, walkę z przeciwnikiem o piłkę lub oczywiste działanie, które wyraźnie wpływa na zdolność przeciwnika do zagrania piłki.

Uzyskanie korzyści oznacza zagranie piłki, która odbiła się od słupka lub poprzeczki, od przeciwnika (po rozmyślnej paradzie lub po dowolnym odbiciu następującym po rozmyślnej paradzie) albo od innego zawodnika na pozycji spalonej.

W kwestii spalonego bierze się pod uwagę tylko te części ciała, którymi można prawidłowo zagrać piłkę. Ramiona powyżej dolnej krawędzi pachy nie są brane pod uwagę – ta sama granica co przy zagraniu piłki ręką.

Bycie dokładnie na równi z przedostatnim zawodnikiem drużyny przeciwnej nie spełnia warunku „bliżej niż” – nie jest to więc pozycja spalona.

Między atakującym a linią bramkową musi znajdować się co najmniej dwóch przeciwników – zwykle bramkarz i jeden obrońca z pola. Obecna zasada „dwóch przeciwników” obowiązuje od 1925 roku.

Spalonego nie odgwizduje się, gdy piłka zostaje przyjęta bezpośrednio z wrzutu, rzutu od bramki lub rzutu rożnego.

Spalony może zostać odgwizdany tylko wtedy, gdy zawodnik znajduje się na połowie przeciwnika. Zawodnik na własnej połowie nie może być na spalonym.

Przy wyrzucie bramkarza Przepisy 2025/26 przyjmują za punkt odniesienia ostatni punkt kontaktu – moment, gdy piłka opuszcza jego rękę – a nie zwykły pierwszy punkt kontaktu.

Spalony skutkuje rzutem wolnym POŚREDNIM dla drużyny broniącej, wykonywanym z miejsca, w którym znajdował się zawodnik na pozycji spalonej, gdy jego współpartner zagrał piłkę.

Przepis o spalonym przeszedł od braku ograniczeń (1863), przez wymóg 3 przeciwników (1866), do współczesnej wersji z 2 przeciwnikami (1925).

Zasada „trzech przeciwników” obowiązywała od 1866 do 1925 roku, kiedy zmniejszono ją do dwóch. W kolejnych sezonach liczba bramek na mecz mniej więcej się podwoiła.

W kwestii spalonego obowiązuje ta sama granica części ciała co przy zagraniu piłki ręką: liczą się tylko części ciała poniżej dolnej krawędzi pachy.

W praktyce bramkarz stoi na linii bramkowej lub blisko niej, a ostatni obrońca z pola pełni rolę przedostatniego przeciwnika.

Spalonego ocenia się w chwili, gdy współpartner zagrywa piłkę, a nie w momencie, gdy atakujący później jej dotyka.

Sędziowie asystenci poruszają się wzdłuż linii bocznych i ustawiają się tak, by ocenić linię przedostatniego zawodnika drużyny przeciwnej. Sygnalizują spalonego chorągiewką; ostateczną decyzję podejmuje sędzia.

VAR może weryfikować spalonego tylko w akcji poprzedzającej bramkę, rzut karny lub bezpośrednią czerwoną kartkę – nie każdego spalonego w meczu.

Sędzia ocenia rozmyślne zagranie, biorąc pod uwagę kryteria takie jak to, czy obrońca miał czas, kontrolę i zdecydował się zagrać piłkę. VAR może doradzać według standardowego protokołu.

Linię spalonego wyznacza przedostatni zawodnik drużyny przeciwnej – zwykle ostatni obrońca z pola, nie bramkarz.

Sędzia ocenia, czy zawodnik na pozycji spalonej uzyskał korzyść z odbicia – od słupka lub poprzeczki, od przeciwnika lub po rozmyślnej paradzie.

Sędzia asystent sygnalizuje spalonego, unosząc chorągiewkę prostopadle. Sędzia następnie gwiżdże, aby przerwać grę i przyznać rzut wolny pośredni.

Jeśli sędzia asystent sygnalizuje spalonego, ale sędzia uzna korzyść (np. drużyna broniąca ma piłkę pod kontrolą), sędzia może pozwolić grać dalej.

Sędzia ocenia, czy doszło do utrudniania gry – na podstawie działań zawodnika na pozycji spalonej, zasłaniania widoku lub działań wpływających na przeciwnika.

Sędziowie asystenci ustawiają się na równi z przedostatnim zawodnikiem drużyny przeciwnej, co daje im najlepszą linię widzenia do oceny spalonego.

Półautomatyczna technologia spalonego śledzi zawodników i piłkę, wylicza linię, a wynik sprawdza VAR, zanim zostanie przekazany sędziemu.

Spalonego nie stosuje się, gdy zawodnik otrzymuje piłkę bezpośrednio z wrzutu. Sięga to pierwotnego Przepisu 11.

Przyjęcie piłki bezpośrednio z rzutu od bramki jest wyłączone ze spalonego.

Zawodnik nie może być na spalonym bezpośrednio po rzucie rożnym. Wyjątek obejmuje pierwsze podanie; dalsza gra podlega zwykłym zasadom spalonego.

Rzuty wolne (bezpośrednie i pośrednie) podlegają przepisowi o spalonym. Zawodnicy nie mogą znajdować się na spalonym w chwili wykonania rzutu.

Zawodnik na własnej połowie automatycznie nie jest na spalonym, niezależnie od tego, ilu przeciwników znajduje się między nim a linią bramkową.

Bycie na równi z przedostatnim zawodnikiem drużyny przeciwnej oznacza brak spalonego – atakujący musi być bliżej linii bramkowej, a nie tylko na równi.

Powrót na pozycję niespaloną po fakcie nie anuluje pozycji spalonej ocenionej w chwili zagrania piłki.

Rozmyślne zagranie obrońcy, nawet wybicie piłki, anuluje pozycję spaloną atakującego.

Rozmyślna parada NIE jest rozmyślnym zagraniem. Zawodnik na pozycji spalonej nadal jest na spalonym, jeśli zagra odbitą piłkę.

Nawet jeśli zawodnik jest w posiadaniu piłki lub drybluje, jedynym momentem, który liczy się przy ocenie spalonego, jest chwila zagrania piłki przez współpartnera.

Spalony jest karany rzutem wolnym pośrednim dla drużyny broniącej, wykonywanym z miejsca, w którym zawodnik na pozycji spalonej włączył się do gry.

Rzut wolny po spalonym wykonuje się z miejsca, w którym znajdował się zawodnik na spalonym, gdy jego współpartner zagrał piłkę, a nie z miejsca, w którym piłkę zagrano.

Spalony jest przewinieniem czysto pozycyjnym – nie wiąże się z kartką. Przyznawany jest tylko rzut wolny pośredni.

Jeśli zawodnik na pozycji spalonej utrudnia grę przeciwnikowi (np. zasłania bramkarzowi widok), bramka nie jest uznawana, niezależnie od tego, kto ją zdobył.

Sama pozycja spalona nie jest przewinieniem – jeśli zawodnik zostanie sfaulowany, zanim stanie się aktywny, faul jest karany normalnie.

Jeśli drużyna broniąca już ma piłkę, stosuje się korzyść – nie trzeba przerywać gry. Chorągiewka sygnalizująca spalonego zostaje opuszczona.

Spalony stwierdzony w dowolnym miejscu akcji poprzedzającej bramkę powoduje jej nieuznanie, a gra jest wznawiana rzutem wolnym pośrednim dla drużyny broniącej.

Odbicie nie jest „rozmyślnym zagraniem”. Atakujący na pozycji spalonej, który zagra odbitą piłkę, nadal jest na spalonym.

VAR może zweryfikować całą fazę ataku wstecz, jeśli spalony doprowadził do bramki – nawet gdy gra toczyła się jeszcze przez jakiś czas.

Od sezonu 2025/26 IFAB wyjaśnił: przy wyrzutach bramkarza spalonego ocenia się według OSTATNIEGO punktu kontaktu (czyli momentu, gdy piłka opuszcza rękę) – dla jaśniejszego i spójniejszego odniesienia.

Zasady FA z 1863 roku traktowały piłkę nożną jak rugby – każde podanie do przodu do zawodnika znajdującego się przed kopiącym było spalonym. To faktycznie uniemożliwiało wszelkie podania do przodu.

Kamienie milowe przepisu o spalonym to: brak zasady (1863), 3 przeciwników (1866), 2 przeciwników (1925) i automatyczne śledzenie (2022).

Zasada wymagająca tylko 2 przeciwników (zamiast 3) między atakującym a linią bramkową została wprowadzona w 1925 roku.

W 2005 roku IFAB wyjaśnił interpretacje „aktywnego spalonego”, skupiając się na włączeniu się do gry (utrudnianie gry, uzyskanie korzyści), a nie na samej pozycji.

Interpretację spalonego doprecyzowywano krok po kroku: aktywny spalony (2005), kryteria położenia ciała (2019), rozmyślne zagranie a odbicie (2023) i wyrzuty bramkarza (2025/26).

W sezonie 2025/26 IFAB dodał, że spalonego przy wyrzutach bramkarza ocenia się według OSTATNIEGO punktu kontaktu, dla spójności.

W sezonie 1925/26 w Anglii liczba bramek na mecz wzrosła z około 2,6 do ponad 3,6 – prawie dwukrotnie, co pokazuje, jak restrykcyjny był dawny przepis o spalonym.

FA wprowadził zasadę trzech przeciwników w 1866 roku. FIFA i UEFA jeszcze nie istniały – to organizacje założone później.

Półautomatyczna technologia spalonego zadebiutowała na mistrzostwach świata 2022 w Katarze, zapewniając linie spalonego z dokładnością do piksela.

Interpretacja „zasady światła dziennego”, wymagająca widocznej przestrzeni między atakującym a obrońcą, została faktycznie zastąpiona, gdy IFAB wyjaśnił, że we współczesnych wytycznych na równi = nie na spalonym.

Zawodnika, który znajduje się poza boiskiem, traktuje się na potrzeby spalonego tak, jakby stał na linii bramkowej, więc nadal może on być na spalonym.

Sędzia jest traktowany jako część boiska – odbicie od niego nie anuluje ani nie unieważnia pozycji spalonej wynikającej z pierwotnego podania.

IFAB potwierdza, że rozmyślne zagranie ręką przez obrońcę liczy się jako rozmyślne zagranie i kończy skutki pozycji spalonej.

Zwykłe odbicie (nie rozmyślne zagranie z kontrolą) nie anuluje spalonego. Atakujący na pozycji spalonej nadal jest karany.

Parada (rozmyślna lub nie) nie anuluje spalonego – piłka odbita po paradzie nadal podlega pierwotnemu spalonemu.

Za bramkarzem, ale na równi z ostatnim obrońcą z pola = na równi z przedostatnim przeciwnikiem ogółem = bez spalonego.

Odbicie od słupka lub poprzeczki nie jest rozmyślnym zagraniem obrońcy, więc atakujący na pozycji spalonej, który na nim korzysta, nadal jest na spalonym.

To, czy dotknięcie piłki przez rzucającego się do niej obrońcę anuluje spalonego, zależy wyłącznie od tego, czy miał on rzeczywistą kontrolę – samo odbicie tego nie robi.

Parada, po której piłka uderza zawodnika na pozycji spalonej, spełnia kryteria „uzyskania korzyści” – odgwizdywany jest spalony.

Zawodnik, który sam zagrywa piłkę, nie może być „na spalonym” po własnym podaniu – spalonego ocenia się od momentu zagrania piłki przez współpartnera, z atakującym jako odbiorcą.

Spalony w rugby wymaga bycia za zawodnikiem z piłką lub ostatnim współpartnerem. Piłka nożna dopuszcza podania do przodu, o ile odbiorcy nie są na spalonym (na równi z przedostatnim przeciwnikiem).

Hokej na lodzie: krążek musi wejść do strefy ataku (niebieska linia) przed atakującymi. Piłka nożna: ocena w momencie podania względem przedostatniego przeciwnika.

Hokej na trawie zniósł spalonego w 1996 roku (zmiana przepisów FIH). Piłka nożna zachowuje spalonego – choć niektóre odmiany gry amatorskiej go łagodzą.

W przeciwieństwie do innych zagrań, ocenianych według pierwszego punktu kontaktu, wyrzut bramkarza ocenia się według ostatniego punktu kontaktu – momentu, gdy piłka opuszcza jego rękę.

Kontrola z czasem na zagranie piłki anuluje spalonego (rozmyślne zagranie); samo odbicie bez kontroli – nie.

Oba są formami „stania się aktywnym na spalonym” – ale to różne kategorie. Utrudnianie gry dotyczy przeciwnika; uzyskanie korzyści dotyczy odbić od słupka lub poprzeczki, od przeciwnika albo po paradzie.

Zmiana z 1925 roku jest powszechnie uważana za najważniejszą pojedynczą zmianę przepisów dla zdobywania bramek w historii piłki nożnej.

Spalony obowiązuje przy rzutach wolnych, ale nie przy rzutach rożnych, które wraz z wrzutami i rzutami od bramki należą do trzech wznowień wyłączonych ze spalonego.

Zarówno Przepis 11 (spalony), jak i Przepis 12 (zagranie piłki ręką) stosują tę samą granicę: dolną krawędź pachy. Części ciała powyżej tej linii nie liczą się w żadnym z nich.

Przepis 11 w piłce nożnej wyraźnie wyłącza wrzuty. W futsalu stosuje się rzuty z autu (bez wrzutów rękami); są one podobnie traktowane jako wyjątki od spalonego.

Atakujący znajdujący się przed przedostatnim obrońcą w chwili zagrania piłki, który następnie zdobywa bramkę, jest na spalonym, a bramka nie jest uznawana.

Bycie na równi z przedostatnim przeciwnikiem oznacza brak spalonego. Bramka zostaje uznana.

Odbicie od słupka lub poprzeczki to uzyskanie korzyści. Bramka nieuznana; rzut wolny pośredni dla drużyny broniącej.

Pozycję ocenia się TYLKO w chwili zagrania piłki. Wcześniejsze pozycje nie mają znaczenia.

Niecelne wybicie piłki nadal jest rozmyślnym zagraniem, jeśli obrońca naprawdę miał piłkę pod kontrolą – takie zagranie zeruje pozycję napastnika pod kątem spalonego.

Rzuty rożne są wyłączone ze spalonego. Napastnik może stać gdziekolwiek i zagrać piłkę bezpośrednio.

Zasłanianie bramkarzowi pola widzenia jest przeszkadzaniem przeciwnikowi – nawet bez kontaktu. Bramka nieuznana.

Zawodnicy na własnej połowie nigdy nie są na pozycji spalonej, bez względu na ustawienie przeciwników.

Sama pozycja spalona nie jest przewinieniem – przewinieniem jest dopiero włączenie się do gry. Jeśli zawodnik na pozycji spalonej nie przeszkadzał ani nie zagrał piłki, bramka zdobyta przez współpartnera jest uznana.

Według Przepisów 2025/26 ocenia się pozycję napastnika w momencie, gdy bramkarz wypuścił piłkę z rąk przy wyrzucie, bez względu na to, gdzie napastnik znajduje się w chwili dotarcia piłki.

Spalony to NIE tylko pozycja – zawodnik musi stać się „aktywny”: zagrać piłkę, przeszkadzać albo odnieść korzyść.

Za spalonego przyznaje się rzut wolny pośredni dla drużyny broniącej, wykonywany z miejsca, w którym znajdował się zawodnik na pozycji spalonej w momencie zagrania piłki.

Trzy wznowienia wyłączone ze spalonego to wrzut, rzut od bramki i rzut rożny.

W 1925 roku IFAB zmniejszył wymaganą liczbę przeciwników z trzech do dwóch – ta zasada obowiązuje do dziś.

Pozycję ocenia się w momencie zagrania piłki przez współpartnera – nie później.

Zawodnik na wysokości przedostatniego zawodnika drużyny przeciwnej nie jest na pozycji spalonej. Remis na korzyść atakującego.

Dla spalonego liczą się tylko te części ciała, którymi legalnie można zagrać piłkę – ręce powyżej dolnej krawędzi pachy są wyłączone.

Spalonego można odgwizdać tylko wtedy, gdy zawodnik znajduje się na połowie przeciwnika.

Rozmyślna parada NIE jest rozmyślnym zagraniem – spalony nadal obowiązuje zawodnika, który zagra piłkę po odbiciu.

Półautomatyczna technologia spalonego (wykorzystująca kamery śledzące zawodników) została po raz pierwszy użyta na mistrzostwach świata 2022 w Katarze.